Rasyomon darvozasi

Bolaligida onasining ruhiy xastalikka chalinishi oqibatida tog‘asi qaramog‘ida qolgan Ryunoske Akutagavaning hayoti mashaqqatlar bilan boshlandi. Dastlab, yapon rivoyatlari hamda xitoy klassik adabiyotiga qiziqish bildirgan Akutagava keyinchalik G‘arb adabiyoti bilan yaqindan tanishdi. Tokio imperator institutida ingliz adabiyoti yo‘nalishida tahsil oldi. Adibning hissiyotga limmo-lim qalbi atrofidagi har bir voqeadan ta’sirlanishi oqibatida muallif o‘zi guvoh bo‘lgan real hodisalarni asarlarida aks ettira boshladi. Yaqin tanishlari prototipi yozuvchi asarlari qahramonlari sifatida tasvirlandi. Adib qisqa hayoti davomida o‘nlab o‘lmas asarlar yaratib, "Yapon hikoyachilik maktabi darg‘asi", deya e’tirof etildi. 1935-yilda ta’sis etilgan Akutagava mukofoti yilning eng yaxshi yapon yozuvchisiga topshirilishi ham adibning yapon adabiyotida o‘chmas iz qoldirganidan dalolat beradi.