Satranç

Stefan Zweig‘ın intiharından birkaç önce yazılan Satranç, yazarın aynı zamanda en çok okunan eseridir. New York’dan Buenos Aires’e gitmekte olan bir yolcu gemisinde rastlantı sonucu karşılaşan üç kişinin ilginç öyküsüdür. Gemide bulunan dünya satranç şampiyonu Mirko Czentovic, cahil birisi olmasına rağmen bir satranç dâhisidir. Bu iletişimden yoksun, özgüveni yüksek, küstah dâhinin karşısına, eline geçirdiği bir kitapla satrancın inceliklerini öğrenerek tutkuya dönüştüren Dr. B. çıkar. Anlatıcının heyecanla yansıttığı karşılaşma, okuyanları soluksuz bırakır. Romanda anlatılan görünüşte Satranç olmasına rağmen aslında anlatılan bir Nazi kurbanı Dr. B’nin olağanüstü yaşam öyküsüdür. Satranç şampiyonu Czentovic’te cehaletin içindeki gizli deha; Dr. B’de ise sessizce katlanılan bir çaresizliği hissederiz. Stefan Zweig'ın, 1942 yılında, Hitler iktidarından kaçarak sürgün hayatı yaşadığı Buenos Aires'te yayımladığı Satranç adlı romanı, hem yazarın son veda eseri, hem de Nazizm'i hedef alan tek kitabıdır.